Excel เทมเพลต หรือโปรแกรมบัญชี: ใช้แบบไหนถึงตอนไหน และเทียบ 5 โปรแกรมบัญชีออนไลน์ของไทย
ร้านที่ออกบิลเดือนละไม่กี่สิบใบ ใช้ Excel เทมเพลตออกใบเสร็จรับเงินและจดรายรับรายจ่ายได้โดยไม่ต้องจ่ายค่าโปรแกรม แต่เมื่อจดทะเบียน VAT มีพนักงาน หรือเริ่มขายบน Shopee และ Lazada งานที่ต้องทำซ้ำทุกเดือนจะเพิ่มขึ้นเร็วกว่าที่ไฟล์ Excel ช่วยได้ บทความนี้แยกว่าเมื่อไร Excel ยังพอ เมื่อไรควรใช้โปรแกรมบัญชี และโปรแกรมบัญชีออนไลน์ 5 ตัวที่คนไทยพูดถึงบ่อยต่างกันตรงไหน
Excel เทมเพลตยังพอใช้ เมื่อธุรกิจเป็นแบบนี้
- ยังไม่ได้จดทะเบียน VAT: เอกสารที่ต้องออกคือใบเสร็จรับเงิน กฎหมายกำหนดว่าใบเสร็จต้องมีรายการอะไรบ้าง แต่ไม่ได้กำหนดว่าต้องออกจากโปรแกรม ใบเสร็จรับเงิน Excel มีช่องครบตามมาตรา 105 ทวิ
- ออกเอกสารคนเดียว: เลขที่เอกสารไม่ซ้ำกัน เพราะมีคนรันเลขคนเดียว
- บิลไม่เยอะ: ถ้าวันหนึ่งออกไม่กี่ใบ การพิมพ์ทีละใบจาก Excel ใช้เวลาไม่ต่างจากการกดในโปรแกรม
- อยากเห็นตัวเลขเองก่อนจ้างใคร: บัญชีรายรับรายจ่าย Excel สรุปยอดรายเดือนและคงเหลือสะสมให้ จึงเห็นว่าเงินหมุนทันรายจ่ายหรือไม่ ก่อนตัดสินใจจ่ายค่าโปรแกรมหรือค่าทำบัญชี
ข้อดีที่ชัดที่สุดของ Excel คือไม่มีค่าใช้จ่ายรายเดือน ไฟล์อยู่ในเครื่องของคุณเอง และแก้หน้าตาเอกสารได้ทุกจุด
ข้อเสียคือทุกอย่างทำมือ ข้อมูลในใบเสร็จไม่ไหลไปเป็นรายงานภาษีหรือบัญชีแยกประเภทเอง และถ้ามีคนแก้สูตรผิดโดยไม่รู้ตัว ยอดในเอกสารก็ผิดตามไปด้วย
สัญญาณว่าถึงเวลาใช้โปรแกรมบัญชี
- จดทะเบียน VAT แล้ว: ต้องทำรายงานภาษีขายและภาษีซื้อเพื่อยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือน การออกใบกำกับภาษีจาก Excel ยังทำได้ถูกกฎหมาย แต่ต้องคัดยอดจากใบกำกับภาษีทุกใบมาทำรายงานเอง ส่วนโปรแกรมบัญชีทำรายงานนี้จากเอกสารที่ออกไปแล้ว
- ลูกค้าขอ e-Tax Invoice: ใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์ต้องออกผ่านระบบที่ประทับเวลาหรือส่งข้อมูลให้กรมสรรพากร ไฟล์ Excel ทำเองไม่ได้
- มีมากกว่าหนึ่งคนออกเอกสาร: เช่น พนักงานขายสองคนออกใบเสนอราคาพร้อมกัน เลขที่ชนกันได้ง่าย โปรแกรมรันเลขให้จากที่เดียว
- ขายบน Shopee, Lazada หรือ TikTok Shop: คำสั่งซื้อวันละหลายสิบรายการต้องตัดสต๊อกและออกเอกสารทุกรายการ ซึ่งทำมือใน Excel ไม่ทัน
- มีพนักงานประจำ: ต้องคำนวณเงินเดือน ภาษีหัก ณ ที่จ่าย และประกันสังคมทุกเดือน
- สำนักงานบัญชีขอเอกสารทุกเดือน: ถ้าสำนักงานบัญชีเข้าไปดูข้อมูลในโปรแกรมได้เอง ก็ไม่ต้องส่งไฟล์และรูปบิลไปมาทุกสิ้นเดือน
ถ้าเข้าข้อ 1 ข้อเดียวและบิลยังน้อย ใช้ Excel ต่อได้ ถ้าเข้าตั้งแต่สองข้อขึ้นไป ค่าโปรแกรมเดือนละไม่กี่ร้อยบาทมักถูกกว่าเวลาที่เสียไปกับงานทำมือ
ใบเสร็จรับเงินกับใบกำกับภาษีต่างกันอย่างไร
ใบเสร็จรับเงินคือหลักฐานว่าได้รับเงินแล้ว ผู้ประกอบการทุกรายออกได้
ใบกำกับภาษีคือหลักฐานการเรียกเก็บภาษีมูลค่าเพิ่ม ออกได้เฉพาะผู้ที่จดทะเบียน VAT และผู้ซื้อที่จด VAT ใช้เป็นหลักฐานขอเครดิตภาษีซื้อได้ ผู้ที่ไม่ได้จดทะเบียนแล้วออกใบกำกับภาษีมีโทษทางอาญา
ธุรกิจที่จด VAT มักออกเป็นเอกสารใบเดียวชื่อ "ใบกำกับภาษี/ใบเสร็จรับเงิน" เมื่อรับเงินพร้อมการขาย รายการที่เอกสารแต่ละแบบต้องมี ดูได้ในหน้าใบเสร็จรับเงิน Excel และใบกำกับภาษี Excel ซึ่งเทียบช่องในไฟล์กับตัวบทกฎหมายทีละข้อ
เทียบ 5 โปรแกรมบัญชีออนไลน์ที่คนไทยพูดถึงบ่อย
ห้าโปรแกรมนี้คือตัวที่บทความเปรียบเทียบโปรแกรมบัญชีภาษาไทยหยิบมาพูดถึงซ้ำกัน และมีหน้าเว็บทางการที่บอกราคาหรือฟีเจอร์ได้ ไม่ใช่อันดับยอดขาย เพราะยังไม่มีตัวเลขส่วนแบ่งตลาดที่เป็นกลางเผยแพร่ จำนวนผู้ใช้ด้านล่างเป็นตัวเลขที่แต่ละบริษัทแสดงบนเว็บของตัวเอง
ราคาและฟีเจอร์ตรวจจากเว็บทางการของแต่ละโปรแกรมเมื่อ 21 ตุลาคม 2569 ราคาโปรแกรมเปลี่ยนบ่อย ให้ตรวจกับผู้ขายอีกครั้งก่อนสมัคร Rptic ไม่ได้รับค่าตอบแทนจากโปรแกรมใดในบทความนี้
FlowAccount
โปรแกรมบัญชีออนไลน์สำหรับ SME ที่เริ่มจากการออกเอกสารซื้อขาย แล้วต่อไปถึงภาษี ธนาคาร สต๊อก และงานขายหน้าร้าน
- ราคา: แพ็กเกจ Free ใช้ได้ไม่มีกำหนด สร้างเอกสารได้ไม่จำกัด 1 ผู้ใช้ แพ็กเกจที่เสียเงินคือ Standard 165 บาท Pro 249 บาท และ Pro Business เริ่ม 457 บาทต่อเดือน ซึ่งเป็นราคาโปรโมชันจากราคาเต็ม 199, 299 และ 549 บาท ถ้าจ่ายรายปีคือ 1,990, 2,990 และ 5,490 บาท ทดลองใช้ฟรี 30 วัน
- จุดเด่น: มี e-Tax Invoice by Time Stamp ทำหัก ณ ที่จ่ายและรายงาน VAT ในระบบ นำเข้ารายการเดินบัญชีได้ทุกธนาคาร เชื่อม Shopee, Lazada และ TikTok Shop เพื่อตัดสต๊อก มีแอป MobilePOS สำหรับขายหน้าร้าน และมี AI Connector ที่เชื่อมข้อมูลกับ Claude, ChatGPT หรือ Grok เพื่อถามตัวเลขของธุรกิจ
- ต้องรู้: ระบบเงินเดือนเป็นส่วนเสริม 249 บาทต่อเดือน ใบกำกับภาษีจาก MobilePOS ในแพ็กเกจ Free มีลายน้ำ
- ตัวเลขที่เว็บของบริษัทแสดง: ผู้ประกอบการใช้มากกว่า 160,000 ราย และสำนักงานบัญชีพาร์ตเนอร์มากกว่า 6,000 แห่ง
PEAK
โปรแกรมบัญชีออนไลน์ที่วางตัวสำหรับเจ้าของกิจการ SME นักบัญชี และสำนักงานรับทำบัญชี แพ็กเกจที่สูงขึ้นเพิ่มงานฝั่งภาษี ธนาคาร และการปิดบัญชี
- ราคา (ไม่รวม VAT): Free, e-Document 2,500 บาทต่อปี, BASIC 500 บาท, PRO 900 บาท, PRO Plus 1,200 บาท และ PREMIUM 3,500 บาทต่อเดือน ทดลองใช้ฟรี 30 วัน
- จุดเด่น: สร้างแบบ ภ.พ.30 และ ภ.ง.ด.1, 2, 3, 53 ได้ตั้งแต่แพ็กเกจ e-Document ส่วนการกระทบยอดธนาคารและการส่งงบผ่าน DBD e-Filing เริ่มที่ PRO และการเชื่อม Shopee, Lazada, TikTok Shop และ ZORT เริ่มที่ PRO Plus
- ต้องรู้: แพ็กเกจ Free จำกัดผู้ติดต่อ 20 ราย สินค้า 5 รายการ บันทึกย้อนหลังได้ 2 เดือน และ export รายงานไม่ได้ e-Tax Invoice by Time Stamp เริ่มที่ e-Document ส่วน e-Tax Invoice & e-Receipt มีเฉพาะ PRO Plus และ PREMIUM
- ตัวเลขที่เว็บของบริษัทแสดง: บริษัทที่ใช้ 30,000 บริษัท และสำนักงานบัญชี 1,800 แห่ง
SMEMOVE
โปรแกรมบัญชีออนไลน์ราคาเริ่มต้นต่ำ ที่มีระบบเงินเดือนอยู่ในทุกแพ็กเกจ รวมถึงแพ็กเกจฟรี
- ราคา: Free ใช้ได้ไม่มีวันหมดอายุ 1 ผู้ใช้ 500 รายการซื้อขายต่อเดือน, Basic 199 บาท, Premium 399 บาท และ Pro 699 บาทต่อเดือน ถ้าจ่ายรายปีคือ 1,990, 3,990 และ 6,990 บาท หน้าราคาไม่ได้ระบุว่ารวม VAT หรือไม่
- จุดเด่น: รายงานภาษีซื้อขาย (ภ.พ.30, 36) และหัก ณ ที่จ่าย (ภ.ง.ด.1, 3, 53, 1ก) ระบบเงินเดือนที่คำนวณประกันสังคมและภาษีเงินเดือนได้ ตั้งแต่ 3 พนักงานในแพ็กเกจฟรี ไปจนถึง 45 พนักงานในแพ็กเกจ Pro และสต๊อกสินค้าพร้อมบาร์โค้ดและซีเรียลนัมเบอร์
- ต้องรู้: หน้าแพ็กเกจไม่ได้กล่าวถึงการเชื่อมร้านค้าออนไลน์อย่าง Shopee หรือ Lazada และแอปมือถือที่มีคือแอปลงเวลาพนักงาน
- ตัวเลขที่เว็บของบริษัทแสดง: ผู้ใช้มากกว่า 6,000 บริษัท
Express
โปรแกรมบัญชีจากบริษัทที่ก่อตั้งปี 2531 เริ่มจากโปรแกรมแบบติดตั้งในเครื่อง และปัจจุบันมีแบบคลาวด์ด้วย
- ราคา: แบบติดตั้ง (Express Accounting Version 1) ซื้อขาดครั้งเดียว รุ่นภาษาไทยเครื่องเดียว 19,000 บาท และแบบเครือข่าย LAN 31,000 บาท ก่อน VAT ส่วน Express on Cloud เป็นค่าเช่า 380 บาทต่อผู้ใช้ต่อเดือน ขั้นต่ำ 4 ผู้ใช้
- จุดเด่น: จ่ายครั้งเดียวแทนค่าบริการรายเดือน เหมาะกับธุรกิจที่มีนักบัญชีประจำและใช้โปรแกรมต่อเนื่องหลายปี
- ต้องรู้: รุ่นติดตั้งใช้ได้กับ Windows เท่านั้น ไม่รองรับ Mac และ e-Tax Invoice เป็นบริการเสริมที่ซื้อแยก
- ตัวเลขที่เว็บของบริษัทแสดง: ลูกค้ากว่า 95,000 ราย
TRCLOUD
ระบบบัญชีและ ERP บนคลาวด์ สำหรับธุรกิจที่มีงานหลายส่วน เช่น คลังสินค้าหลายแห่ง งานขาย จัดซื้อ และ HR
- ราคา: ไม่ประกาศราคาบนเว็บ ต้องขอใบเสนอราคาหรือนัดสาธิตระบบ และไม่มีแพ็กเกจฟรี
- จุดเด่น: คลังสินค้าหลายแห่งพร้อมระบบ Lot และ Serial เชื่อมคำสั่งซื้อจาก Shopee, Lazada และ TikTok Shop มีระบบเงินเดือนและ HR และนำเข้ารายการเดินบัญชีธนาคารได้
- ต้องรู้: เว็บระบุว่าเป็นซอฟต์แวร์มาตรฐานกรมสรรพากร เลขที่ 0540 และนำเสนอระบบสำหรับธุรกิจขนาดกลางถึงใหญ่ ร้านที่ออกบิลไม่กี่ใบต่อวันจะใช้ฟีเจอร์ได้ไม่คุ้มค่าใช้จ่าย
ตารางสรุป
| โปรแกรม | รูปแบบ | แพ็กเกจฟรี | ราคาเริ่มต้นที่เสียเงิน | เหมาะกับ |
|---|---|---|---|---|
| FlowAccount | ออนไลน์ | มี | 165 บาทต่อเดือน (โปรโมชัน) | เจ้าของกิจการที่ออกเอกสารเอง ร้านค้าออนไลน์ |
| PEAK | ออนไลน์ | มี แต่จำกัดมาก | 2,500 บาทต่อปี (e-Document) | SME ที่มีนักบัญชีหรือสำนักงานบัญชีดูแล |
| SMEMOVE | ออนไลน์ | มี | 199 บาทต่อเดือน | SME ที่มีพนักงานและต้องทำเงินเดือน |
| Express | ติดตั้งในเครื่อง และคลาวด์ | ไม่มี | 19,000 บาท ซื้อขาด หรือ 380 บาทต่อผู้ใช้ต่อเดือน | ฝ่ายบัญชีที่มีนักบัญชีประจำ |
| TRCLOUD | ออนไลน์ (ERP) | ไม่มี | ขอใบเสนอราคา | ธุรกิจกลางถึงใหญ่ที่มีหลายคลังและหลายฝ่าย |
เลือกโปรแกรมบัญชีจากสถานการณ์ของธุรกิจ
- ฟรีแลนซ์หรือร้านเล็กที่ยังไม่จด VAT: เริ่มจาก Excel เทมเพลต หรือแพ็กเกจฟรีของ FlowAccount หรือ SMEMOVE ถ้าอยากให้เลขที่เอกสารรันเองและเก็บเอกสารไว้ในที่เดียว
- จด VAT แล้วและมีสำนักงานบัญชีดูแล: ถามสำนักงานบัญชีก่อนว่าใช้โปรแกรมอะไร ถ้าใช้ตัวเดียวกัน การส่งข้อมูลทุกเดือนจะง่ายกว่ามาก ทั้ง FlowAccount และ PEAK มีโปรแกรมพาร์ตเนอร์กับสำนักงานบัญชี
- ขายบน Shopee, Lazada หรือ TikTok Shop: ตรวจว่าแพ็กเกจที่เลือกเชื่อมร้านค้าได้จริง ใน PEAK ต้องเป็น PRO Plus ขึ้นไป ใน FlowAccount ดูเงื่อนไขของส่วนเสริมการเชื่อมหลายร้านค้า
- มีพนักงานหลายคน: ระบบเงินเดือนของ SMEMOVE อยู่ในแพ็กเกจหลัก ของ FlowAccount เป็นส่วนเสริม และ PEAK จำกัดจำนวนพนักงานตามแพ็กเกจ
- มีฝ่ายบัญชีและไม่อยากจ่ายรายเดือน: Express แบบซื้อขาด
ก่อนสมัครแพ็กเกจรายปี ใช้ช่วงทดลอง 30 วันออกเอกสารจริงของเดือนนั้นทั้งเดือน แล้วตรวจว่ารายงานภาษีสิ้นเดือนออกมาตรงกับที่สำนักงานบัญชีต้องการหรือไม่
ใช้โปรแกรมบัญชีแล้ว Excel ยังมีที่ใช้
โปรแกรมบัญชีทำเอกสาร ภาษี และงบการเงินตามรูปแบบมาตรฐาน แต่รายงานสำหรับตัดสินใจ เช่น ยอดขายเทียบงบประมาณ กำไรขั้นต้นรายสินค้า หรือประมาณการเงินสดล่วงหน้า มักยังต้องทำใน Excel
วิธีที่ใช้กันทั่วไปคือ export งบทดลองหรือรายการขายจากโปรแกรมออกมา แล้วใส่ลงไฟล์รายงานที่ตั้งสูตรไว้แล้ว เช่นงบกำไรขาดทุนเทียบงบประมาณ หรืองบการเงินจากงบทดลอง ซึ่งดาวน์โหลดได้ฟรีในเว็บนี้
คำถามที่พบบ่อยเรื่อง Excel เทมเพลตและโปรแกรมบัญชี
ออกใบเสร็จรับเงินจาก Excel ถูกกฎหมายไหม
ถูกกฎหมาย ถ้าใบเสร็จมีรายการครบตามประมวลรัษฎากร มาตรา 105 ทวิ กฎหมายไม่ได้กำหนดว่าต้องออกจากโปรแกรมใด
ใบกำกับภาษีทำใน Excel ได้ไหม
ได้ สำหรับใบกำกับภาษีแบบกระดาษที่มีรายการครบตามมาตรา 86/4 แต่ถ้าลูกค้าต้องการ e-Tax Invoice ต้องออกผ่านระบบที่รองรับ เช่น โปรแกรมบัญชีในบทความนี้
FlowAccount กับ PEAK ต่างกันอย่างไร
FlowAccount ราคาเริ่มต้นต่ำกว่า มีแอปขายหน้าร้าน และระบบเงินเดือนเป็นส่วนเสริม PEAK ราคาสูงกว่า แต่แพ็กเกจที่สูงขึ้นมีงานฝั่งบัญชีเพิ่ม เช่น การสร้างแบบ ภ.พ.30 และ ภ.ง.ด. การกระทบยอดธนาคาร และการส่งงบผ่าน DBD e-Filing ทั้งสองโปรแกรมมีแพ็กเกจฟรีและทดลองใช้ 30 วัน
ย้ายจาก Excel ไปโปรแกรมบัญชีกลางปีได้ไหม
ได้ แต่ต้องตั้งยอดยกมาของลูกหนี้ เจ้าหนี้ และสต๊อกให้ตรงกับวันที่เริ่มใช้ ถ้ามีสำนักงานบัญชี ให้สำนักงานช่วยตั้งยอดยกมา เริ่มใช้ต้นเดือนหรือต้นไตรมาสจะตัดยอดง่ายที่สุด
โปรแกรมบัญชีฟรีใช้ได้จริงไหม
ใช้ออกเอกสารขั้นพื้นฐานได้ แต่แต่ละโปรแกรมจำกัดต่างกัน เช่น PEAK จำกัดจำนวนผู้ติดต่อและสินค้า SMEMOVE จำกัดจำนวนรายการต่อเดือน และ FlowAccount ใส่ลายน้ำในใบกำกับภาษีจากแอปขายหน้าร้าน
